Ana sayfa / Blog / Ön muhasebe
Ön muhasebeSon güncelleme: 5 Ekim 20263 dk okuma

Çek ve senet takibi: portföy, tahsil, ciro ve karşılıksız çek durumunda kayıtlar

Alınan ve verilen çek-senetlerin ön muhasebede nasıl izleneceği, portföy, bankaya tahsile verme, ciro ve karşılıksız çıkan çekin cari hesaba etkisi.

Beyanly Editör EkibiŞirket kuruluşu, vergi ve ön muhasebe rehberleri

Kısaca

  • Müşteriden alınan çek, müşterinin borcunu kapatır ama para henüz kasaya ya da bankaya girmemiştir; çek portföydedir.
  • Ciro edilen çek, tedarikçiye olan borcu kapatır; karşılıksız çıkan çek müşterinin borcuna geri yazılır.
  • Vade takibi nakit planlamasının en önemli parçasıdır.

Çek ve senet arasındaki fark

Çek, bir bankaya hitaben yazılan ve vadesinde bankadan tahsil edilen bir ödeme aracıdır. Senet (bono) ise borçlunun belirli bir tarihte ödeme sözünü içeren belgedir ve tahsili doğrudan borçludan yapılır. Her ikisi de ön muhasebede “portföy” mantığıyla izlenir.

Alınan çekin yolculuğu

DurumÖn muhasebe etkisi
Portföye girdiMüşterinin cari borcu azalır; tutar “çek portföyü”nde bekler
Bankaya tahsile verildiÇek bankadadır, para henüz hesaba geçmemiştir
Tahsil edildiTutar portföyden banka hesabına (ya da kasaya) geçer
Ciro edildiÇek tedarikçiye verilir; tedarikçiye olan borç azalır
Karşılıksız / protestoluTutar müşterinin cari borcuna geri yazılır

Verilen çek

Tedarikçiye kendi çekinizi verdiğinizde tedarikçiye olan borcunuz kapanır, ancak para henüz hesabınızdan çıkmamıştır. Vade gününde hesabınızda yeterli bakiye bulunmalıdır. Çek ödendiğinde tutar banka hesabınızdan düşer.

Karşılıksız çek, hem ticari ilişkinizi hem de hukuki durumunuzu etkileyebilir. Verilen çeklerin vade tarihlerini mutlaka bir takvimde izleyin ve vadeden önce hesapta para bulundurun.

Vade takibi ve nakit planı

Önümüzdeki 30 günde tahsil edilecek çeklerle ödenecek çekleri yan yana görmek, nakit sıkışıklığını önceden fark etmeyi sağlar. Portföydeki bir çeki tedarikçiye ciro etmek, banka hesabından ödeme yapmadan borç kapatmanın yaygın bir yoludur; ancak çek karşılıksız çıkarsa tedarikçi size geri dönecektir.

Beyanly'de çek ve senet

Beyanly ön muhasebe panelinde alınan ve verilen çek-senetler ayrı listelenir. Her durum değişikliği (tahsile verildi, tahsil edildi, ciro edildi, karşılıksız) tek tıkla işlenir ve cari hesaba, kasa ya da banka bakiyesine otomatik yansır. Vadesine 3 gün ve 1 gün kala ve vade günü e-postayla hatırlatma gelir. Online ön muhasebe sayfasından 7 gün ücretsiz deneyebilirsiniz.

Sıkça sorulan sorular

Müşteriden çek aldım, gelir kaydı yapmalı mıyım?

Gelir, satış faturasıyla kaydedilir. Çek ise bu satışın tahsilatıdır; müşterinin cari borcunu kapatır ve portföye girer.

Ciro ettiğim çek karşılıksız çıktı, ne olur?

Çeki ciro ettiğiniz tedarikçi size başvurabilir; çekin ilk sahibi olan müşterinizin borcu yeniden doğar. Kayıtlarda her iki tarafın da düzeltilmesi gerekir.

Senet ile çek aynı şekilde mi takip edilir?

Ön muhasebe açısından benzer şekilde izlenir; fark, senedin bankadan değil doğrudan borçludan tahsil edilmesidir.

Ön muhasebe panelini 7 gün ücretsiz deneyin

Gelir-gider, kasa, cari, çek-senet ve stok tek panelde. Kart bilgisi istemiyoruz.

Ücretsiz deneyin

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; kendi durumunuz için mali müşavirinize danışın. Tutar ve tarihler yayım tarihindeki mevzuata göredir.

Çerez ayarları

Hangi çerezlerin kullanılacağını seçebilirsiniz. Ayrıntılar için çerez politikasına bakın.

Mali Müşavir Başvurusu

Beyanly ile çalışmak isteyen mali müşavirler bu formu doldurabilir. Başvurunuzu inceleyip sizinle iletişime geçeceğiz.